Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ về bài thơ Giục giã (Xuân Diệu)
Giục giã
Mau với chứ, vội vàng lên với chứ,
Em, em ơi, tình non đã già rồi;
Con chim hồng, trái tim nhỏ của tôi,
Mau với chứ! thời gian không đứng đợi.
Tình thổi gió, màu yêu lên phấp phới;
Nhưng đôi ngày, tình mới đã thành xưa.
Nắng mọc chưa tin, hoa rụng không ngờ,
Tình yêu đến, tình yêu đi, ai biết!
Trong gặp gỡ đã có mầm ly biệt;
Những vườn xưa, nay đoạn tuyệt dấu hài;
Gấp đi em, anh rất sợ ngày mai;
Đời trôi chảy, lòng ta không vĩnh viễn.
Vừa xịch gối chăn, mộng vàng tan biến;
Dung nhan xê động, sắc đẹp tan tành.
Vàng son đương lộng lẫy buổi chiều xanh,
Quay mặt lại: cả lầu chiều đã vỡ.
Vì chút mây đi, theo làn vút gió.
Biết thế nào mà chậm rãi, em ơi?
Sớm nay sương xê xích cả chân trời,
Giục hồng nhạn thiên di về cõi bắc.
Ai nói trước lòng anh không phản trắc;
Mà lòng em, sao lại chắc trơ trơ?
– Hái một mùa hoa lá thuở măng tơ,
Đốt muôn nến sánh mặt trời chói lói;
Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối,
Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm.
Em vui đi, răng nở ánh trăng rằm,
Anh hút nhuỵ của mỗi giờ tình tự.
Mau với chứ! Vội vàng lên với chứ!
Em, em ơi! Tình non sắp già rồi…
Tập thơ Gửi hương cho gió, 1945
| DÀN Ý CHI TIẾT
1. Mở đoạn – Giới thiệu bài thơ (nhan đề, tác giả): Xuân Diệu được mệnh danh là “nhà thơ mới nhất trong các nhà Thơ Mới”, là “ông hoàng thơ tình” của thi ca Việt. Những bài thơ của ông lúc nào cũng “thèm yêu, khát sống” và thể hiện một quan điểm sống tích cực, mới mẻ. – Nêu ấn tượng chung về bài thơ: Giục giã là bài thơ tiêu biểu của Xuân Diệu, cho ta thấy được sự gấp gáp, vội vàng của một tâm hồn yêu đời, yêu người đến cuồng nhiệt và luôn khát khao cống hiến cho đời. 2. Thân đoạn * Trình bày cảm nghĩ về nội dung (mạch cảm xúc, chủ đề, thông điệp…) của bài thơ. – Mạch cảm xúc: Bài thơ mở đầu bằng lời giục giã của thi sĩ khi ám ảnh về sự chảy trôi của thời gian, sự không chờ đợi của thời gian đối với mỗi người, trong tình yêu cũng như trong cuộc sống; từ đó đưa ra triết lí sống một cách tận hưởng từng phút giây trần thế, sống và yêu một cách khát khao, mãnh liệt để cháy hết mình với cuộc sống tươi đẹp. + Nỗi ám ảnh thời gian gấp rút thể hiện rõ trong hai khổ thơ đầu tiên của bài thơ: Đối tượng “em” được nhắc đến với lời giục giã, đó là “em” trong tình yêu, cũng là “em” nói chung, là những người có lòng yêu đời, yêu người. Tác giả giục giã “em” vì thời gian không đứng đợi, vì nỗi sợ hãi trước sự đổi thay của lòng người, khi mà Tình thổi gió, màu yêu lên phấp phới nhưng chẳng biết lúc nào thay đổi khi mà Tình yêu đến, tình yêu đi, ai biết! Những gì tưởng chừng gắn kết nhất nhưng có khi lại tan biến; tan tành ngay thôi. Có khi Vàng son đương lộng lẫy buổi chiều xanh/ Quay mặt lại: cả lầu chiều đã vỡ… + Nỗi khát khao cống hiến và tận hưởng thể hiện trong khổ thơ cuối: Vì ám ảnh thời gian gấp rút, vì e ngại sự thay đổi của lòng người trong tình yêu, vì Biết thế nào mà chậm rãi, em ơi? nên Xuân Diệu luôn muốn sống với từng giây phút của hiện tại, sống khát khao và cống hiến, sống tận hưởng không chờ đợi! Lời giục giã tha thiết và nhiệt thành của nhà thơ Mau với chứ! Vội vàng lên với chứ/ Em, em ơi! Tình non sắp già rồi… khiến ta cũng như gấp rút, vội vàng theo. – Chủ đề: Bài thơ là tiếng lòng của thi sĩ, về sự e ngại trước sự bất trắc trong tình yêu và sự hữu hạn của cuộc đời con người; qua đó thể hiện nỗi khát khao sống gấp, sống vội vàng để có thể tận hưởng từng phút giây mãnh liệt trong tình yêu và trong cuộc sống. – Thông điệp: Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối/ Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm – quan niệm sống của Xuân Diệu trong bài thơ được gói gọn trong hai câu thơ này. Tác giả mong muốn mọi người hãy tận hưởng quãng thời gian hiện tại, hãy sống từng giây phút trần thế và hãy sống một cách tích cực, nhiệt thành. * Nêu cảm nghĩ về những yếu tố nghệ thuật và tác dụng của chúng trong việc biểu đạt nội dung; nêu tác dụng của thể thơ tám chữ trong việc tạo nên nét đặc sắc của bài thơ – Sử dụng các động từ mạnh, cụm từ kết hợp cùng với biện pháp điệp ngữ Mau với chứ! Vội vàng lên với chứ! đã thể hiện sự cuống quýt, hối hả đang căng tràn trong tâm hồn thi sĩ, tạo nên nhịp điệu hối hả để giục giã người đọc. – Hàng loạt hình ảnh ẩn dụ gợi cảm: tình thổi gió, màu yêu, nắng mọc, hoa rụng, mầm ly biệt, mộng vàng, chiều xanh, vàng son đương lộng lẫy … tạo thêm chiều sâu và chiều liên tưởng cho bài thơ. – Phép nhân hóa tình non đã già rồi không chỉ tăng tính nhạc cho lời thơ mà còn khiến cho ý thơ càng trở nên thi vị. – Bài thơ được viết theo thể thể tám chữ, nhịp điệu thơ đa dạng, nhanh, khỏe, dứt khoát; tác giả chủ yếu gieo vần chân… khiến Giục giã như một lời kêu gọi mọi người, ghi lại dấu ấn khắc sâu trong lòng bạn đọc. 3. Kết đoạn – Khái quát cảm nghĩ về bài thơ: Bài thơ không chỉ cho ta hiểu thêm về phong cách thơ của “nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ Mới” mà còn mang đến một quan điểm sống giàu tính triết lí, tích cực; giục giã chúng ta sống một cách khát khao, cống hiến. Thông điệp này, dù ở thời kì xã hội nào, với bất cứ ai cũng vẫn vẹn nguyên giá trị. |
BÀI VIẾT THAM KHẢO KHỚP DÀN Ý CHI TIẾT
Xuân Diệu được mệnh danh là “nhà thơ mới nhất trong các nhà Thơ Mới”, là “ông hoàng thơ tình” của thi ca Việt với biết bao thi phẩm đặc sắc. Những bài thơ của ông lúc nào cũng “thèm yêu, khát sống” và thể hiện một quan điểm sống tích cực, mới mẻ. Giục giã là bài thơ tiêu biểu của Xuân Diệu, cho ta thấy được sự gấp gáp, vội vàng của một tâm hồn yêu đời, yêu người đến cuồng nhiệt và luôn khát khao cống hiến cho đời. Bài thơ mở đầu bằng lời giục giã của thi sĩ khi ám ảnh về sự chảy trôi của thời gian, sự không chờ đợi của thời gian đối với mỗi người, trong tình yêu cũng như trong cuộc sống; từ đó đưa ra triết lí sống một cách tận hưởng từng phút giây trần thế, sống và yêu một cách khát khao, mãnh liệt để cháy hết mình với cuộc sống tươi đẹp. Nỗi ám ảnh thời gian trôi nhanh trong cuộc sống của mỗi người, khiến ta khó nắm bắt… được thể hiện rõ trong hai khổ thơ đầu tiên của bài thơ. Ở đây, đối tượng “em” được nhắc đến với lời giục giã, đó là “em” trong tình yêu, cũng là “em” nói chung, là những người có lòng yêu đời, yêu người. Tác giả giục giã “em” vì thời gian không đứng đợi, vì nỗi sợ hãi trước sự đổi thay của lòng người; khi mà Tình thổi gió, màu yêu lên phấp phới nhưng chẳng biết lúc nào thay đổi, vì không ai có thể biết trước được quy luật của thời gian cũng như không thể nám rõ được sự bền vững của trái tim con người: Tình yêu đến, tình yêu đi, ai biết! Những gì tưởng chừng gắn kết nhất nhưng có khi lại tan biến; tan tành ngay thôi, khó có thể biết được. Có khi Vàng son đương lộng lẫy buổi chiều xanh/ Quay mặt lại: cả lầu chiều đã vỡ… Theo mạch cảm xúc đó, khổ thơ cuối nói lên nỗi khát khao cống hiến và tận hưởng cuộc sống. Vì ám ảnh thời gian gấp rút, vì e ngại sự thay đổi của lòng người trong tình yêu, vì Biết thế nào mà chậm rãi, em ơi? nên Xuân Diệu luôn muốn sống với từng giây phút của hiện tại, sống khát khao và cống hiến, sống tận hưởng không chờ đợi! Lời giục giã tha thiết và nhiệt thành của nhà thơ Mau với chứ! Vội vàng lên với chứ/ Em, em ơi! Tình non sắp già rồi… khiến mỗi chúng ta ta cũng như gấp rút, vội vàng theo. Có thể nói, bài thơ là tiếng lòng của thi sĩ về sự e ngại trước sự bất trắc trong tình yêu và sự hữu hạn của cuộc đời con người; qua đó thể hiện nỗi khát khao sống gấp, sống vội vàng để có thể tận hưởng từng phút giây mãnh liệt trong tình yêu và trong cuộc sống. Thà một phút huy hoàng rồi chợt tối/ Còn hơn buồn le lói suốt trăm năm – quan niệm sống của Xuân Diệu trong bài thơ được gói gọn trong hai câu thơ này. Tác giả mong muốn mọi người hãy tận hưởng quãng thời gian hiện tại, hãy sống từng giây phút trần thế và hãy sống một cách tích cực, nhiệt thành. Thông điệp đó được tác giả gửi gắm đến độc giả một cách hiệu quả, ấn tượng với việc sử dụng các động từ mạnh, cụm từ kết hợp cùng với biện pháp điệp ngữ Mau với chứ! Vội vàng lên với chứ! đã thể hiện sự cuống quýt, hối hả đang căng tràn trong tâm hồn thi sĩ, tạo nên nhịp điệu hối hả để giục giã người đọc. Hàng loạt hình ảnh ẩn dụ gợi cảm: tình thổi gió, màu yêu, nắng mọc, hoa rụng, mầm ly biệt, mộng vàng, chiều xanh, vàng son đương lộng lẫy … tạo thêm chiều sâu và chiều liên tưởng cho bài thơ. Phép nhân hóa tình non đã già rồi không chỉ tăng tính nhạc cho lời thơ mà còn khiến cho ý thơ càng trở nên thi vị. Bên cạnh đó, bài thơ được tác giả viết theo thể thơ tám chữ cùng với nhịp điệu thơ đa dạng, nhanh, khỏe, dứt khoát; tác giả chủ yếu gieo vần chân… khiến Giục giã như một lời kêu gọi mọi người, ghi lại dấu ấn khắc sâu trong lòng bạn đọc. Bài thơ không chỉ cho ta hiểu thêm về phong cách thơ của “nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ Mới” mà còn mang đến một quan điểm sống giàu tính triết lí, tích cực; giục giã chúng ta sống một cách khát khao, cống hiến. Thông điệp này, dù ở thời kì xã hội nào, với bất cứ ai cũng vẫn vẹn nguyên giá trị.
