1.Mở đoạn: Giới thiệu ngắn gọn về bài thơ
– Tên bài thơ, tác giả.
– Hoàn cảnh sáng tác (nếu cần).
– Khái quát về nội dung, chủ đề của bài thơ.
2. Thân đoạn:
Xác định mạch cảm xúc trong bài thơ
– Mạch cảm xúc chính là diễn biến tâm trạng của tác giả hoặc nhân vật trữ tình theo trình tự thời gian, không gian hoặc sự kiện trong bài thơ.
– Có thể chia bài thơ thành các phần nhỏ tương ứng với từng cung bậc cảm xúc.
Phân tích từng chặng cảm xúc
– Dùng dẫn chứng cụ thể từ bài thơ.
– Chỉ ra sự chuyển biến trong tâm trạng của tác giả/nhân vật trữ tình.
– Phân tích biện pháp nghệ thuật góp phần thể hiện cảm xúc (hình ảnh, từ ngữ, nhịp điệu, giọng điệu…).
3. Kết đoạn: Tổng kết và đánh giá:
Khẳng định lại mạch cảm xúc của bài thơ.
Phân tích mạch cảm xúc trong bài thơ “Tiếng Việt” của nhà thơ Lưu Quang Vũ:
– Mở đoạn: Đọc bài thơ “Tiếng Việt” của nhà thơ Lưu Quang Vũ, ta càng yêu hơn ngôn ngữ ngàn đời của dân tộc. Mạch cảm xúc chính của bài thơ là tình yêu, niềm tự hào đối với tiếng Việt của tác giả.
-Thân đoạn: Hình ảnh thiên nhiên như vầng trăng, đất bùn, lụa, tre ngà, gió, đảo nhỏ, biển rộng… là những hình ảnh quen thuộc, gần gũi với đời sống, được sử dụng để so sánh, ví von giản dị, mộc mạc vừa làm nổi bật những đặc trưng của tiếng Việt vừa làm rõ được mối quan hệ gần gũi và thân thuộc giữa thứ tiếng dân tộc và con người Việt Nam. Vẻ đẹp của tiếng Việt còn hiện lên qua khả năng diễn tả mọi cung bậc cảm xúc, mọi khía cạnh của cuộc sống nhờ có thanh điệu “Dấu huyền trầm, dấu ngã chênh vênh”. Tiếng Việt không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là linh hồn của dân tộc. Nó là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, lịch sử, là cầu nối giữa các thế hệ. Ta cảm nhận được một tình yêu sâu sắc của nhân vật trữ tình dành cho tiếng mẹ đẻ, tình yêu to lớn đối với quê hương, đất nước. Tác phẩm sử dụng thể thơ tám chữ với nhịp điệu uyển chuyển, trầm bổng như một bản tình ca ngọt ngào, kết hợp cùng các phép ẩn dụ, so sánh, liệt kê,… để miêu tả một cách đặc sắc vẻ đẹp, sự phong phú và đa dạng của tiếng Việt.
-Kết đoạn: Bài thơ đã thể hiện thành công vẻ đẹp của tiếng nói dân tộc, và khơi gợi tình yêu sâu sắc của mỗi chúng ta đối với ngôn ngữ thiêng liêng của quê hương.
