Đáp án phần đọc hiểu bài thơ Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra

Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu:

Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra
(Tưởng nhớ các chiến sĩ hải quân đã hy sinh ở đảo đá Gạc Ma năm 1988)

Các anh đứng như tượng đài quyết tử
Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra
Dòng máu Việt chảy trong hồn người Việt
Đang bồn chồn thao thức với Trường Sa

Khi hy sinh ở đảo đá Gạc Ma
Các anh lấy ngực mình làm lá chắn
Để một lần Tổ quốc được sinh ra
Máu các anh thấm vào lòng biển thẳm

Cờ Tổ quốc phất lên trong mưa đạn
Phút cuối cùng đảo đá hoá biên cương
Anh đã lấy thân mình làm cột mốc
Chặn quân thù trên biển đảo quê hương

Anh đã hoá cánh chim muôn dặm sóng
Hướng về nơi đất mẹ vẫn mong chờ
Nếu mẹ gặp cánh chim về từ biển
Con đấy mà, mẹ đã nhận ra chưa?

Có nơi nào như đất nước chúng ta
Viết bằng máu cả ngàn chương sử đỏ
Khi giặc đến vạn người con quyết tử
Cho một lần Tổ quốc được sinh ra

Sớm mai này nắng ấm ở Trường Sa
Tiếng gà gáy bình yên trên ngực đảo
Tiếng trẻ nhỏ đến trường nơi sóng bão
Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra

(Nguyễn Việt Chiến – 21/6/2011)

Đáp án

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản.
→ Đáp án: Thể thơ tám chữ.

Câu 2. Tìm những từ ngữ, hình ảnh nói về những người chiến sĩ hải quân ở đảo đá Gạc Ma được thể hiện trong bài thơ.
→ Đáp án:

• “Đứng như tượng đài quyết tử”
• “Lấy ngực mình làm lá chắn”
• “Lấy thân mình làm cột mốc”
• “Chặn quân thù trên biển đảo quê hương”
• “Hoá cánh chim muôn dặm sóng”

Câu 3. Nhận xét tác dụng của việc điệp lại cấu trúc “…một lần Tổ quốc được sinh ra”.
→ Đáp án:

• Tạo nhịp điệu đều đặn, tăng tính liên kết giữa các đoạn thơ.
• Nhấn mạnh sự hy sinh cao cả của các chiến sĩ Gạc Ma – máu họ đã làm hồi sinh Tổ quốc trong gian khó.
• Thể hiện lòng biết ơn, niềm tự hào sâu sắc của tác giả với những người đã ngã xuống vì chủ quyền đất nước.

Câu 4. Những dòng thơ sau đây gợi cho em suy nghĩ gì?

Có nơi nào như đất nước chúng ta
Viết bằng máu cả ngàn chương sử đỏ

→ Đáp án:

• Đất nước Việt Nam được dựng xây bằng máu xương của biết bao thế hệ.
• Cuộc sống hôm nay là kết quả của những hy sinh thầm lặng, gian khổ.
• Chúng ta cần biết ơn, trân trọng lịch sử và sống có trách nhiệm để xứng đáng với quá khứ hào hùng.

Câu 5. Trước tình hình biển đảo phức tạp hiện nay, chúng ta cần làm gì để góp phần giữ gìn chủ quyền thiêng liêng ấy?
→ Đáp án:

• Tìm hiểu lịch sử, pháp luật về biển đảo để có nhận thức đúng đắn.
• Tuân thủ chính sách của Nhà nước, đặc biệt về chủ quyền biển đảo.
• Tuyên truyền, lan toả ý thức bảo vệ chủ quyền đến cộng đồng.
• Phê phán, đấu tranh với hành vi xâm phạm chủ quyền.
• Tham gia các phong trào như “Vì Trường Sa thân yêu”, “Góp đá xây Trường Sa”, “Tuổi trẻ hướng về biển đảo”…

BỔ SUNG 4 CÂU HỎI LIÊN QUAN

Câu 6. Hình ảnh “Cờ Tổ quốc phất lên trong mưa đạn” mang ý nghĩa gì?
→ Đáp án: Biểu tượng cho lòng kiên cường, bất khuất của người lính, khẳng định chủ quyền thiêng liêng giữa hiểm nguy.

Câu 7. Vì sao tác giả viết “Anh đã hoá cánh chim muôn dặm sóng”?
→ Đáp án: Gợi hình ảnh người lính hy sinh nhưng linh hồn vẫn bay về quê hương, mang theo khát vọng bảo vệ đất nước.

Câu 8. Câu thơ “Tiếng trẻ nhỏ đến trường nơi sóng bão” thể hiện điều gì?
→ Đáp án: Thể hiện sự hồi sinh, bình yên trở lại trên đảo sau chiến tranh, nhờ sự hy sinh của các chiến sĩ.

Câu 9. Tác giả sử dụng hình ảnh “ngực đảo” để làm gì?
→ Đáp án: Nhân hóa đảo như cơ thể sống, nơi trái tim Tổ quốc đập, nơi máu người lính đã thấm vào đất mẹ.

THÔNG TIN VỀ TÁC GIẢ Nguyễn Việt Chiến

Nguyễn Việt Chiến là nhà thơ, nhà báo nổi tiếng, sinh năm 1952. Ông từng là phóng viên điều tra của báo Thanh Niên, đồng thời là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Thơ ông giàu chất sử thi, mang hơi thở thời đại, thể hiện tình yêu sâu sắc với đất nước, con người và lịch sử dân tộc. Bài thơ “Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra” là lời tri ân xúc động dành cho các chiến sĩ hải quân đã hy sinh ở đảo đá Gạc Ma năm 1988, khắc họa sự hy sinh anh hùng và tinh thần bất khuất của người lính Việt Nam.