Tìm hiểu tác giả tác phẩm
Tác giả / Nguồn văn bản
- Văn bản được trích từ Tạp chí Petro Times (19/11/2019).
- Đây là một bài viết thuộc dạng tản văn – bài luận ngắn về kĩ năng sống, không phải tác phẩm văn học nghệ thuật truyền thống.
- Tác giả hướng người đọc đến một thông điệp nhân văn: tha thứ không chỉ là hành động hướng ra bên ngoài mà còn là món quà dành cho chính mình.
Đặc điểm nội dung – nghệ thuật của văn bản
- Nội dung chính: Phân tích giá trị của sự tha thứ, khẳng định tha thứ là biểu hiện của người mạnh mẽ và là con đường mang lại bình yên nội tâm.
- Nghệ thuật:
- Lập luận rõ ràng, mạch lạc.
- Sử dụng nhiều câu hỏi tu từ, biện pháp liệt kê để tăng tính thuyết phục.
- Giọng văn nhẹ nhàng, giàu cảm xúc.
Đọc hiểu bài tạp chí Petro times
(1)Chúng ta thường cho rằng tha thứ là làm việc tốt với người được tha thứ, giống như “cho phép” họ rũ bỏ những gánh nặng tinh thần. Thực chất, tha thứ là món quà cho chính bản thân bạn. Tha thứ là để quá khứ ở lại và nhìn vào hiện tại và tương lai. Sự giận dữ và oán hận chỉ làm chúng ta càng khổ tâm hơn, mất thời gian suy nghĩ và kìm hãm sự thăng hoa trong tư tưởng.
(2)Người mạnh mẽ là người biết cách tha thứ. Bao dung với người khác đồng nghĩa với việc biết chấp nhận những thiếu xót của bản thân và vị tha với lỗi lầm của đối phương. Thay vì mãi oán trách số phận và than thở về cuộc đời hay người khác, hãy dành thời gian để làm những việc mà bạn yêu thích, ở bên những người mà bạn yêu quý và đi khám phá những vùng đất mới. Như vậy chẳng phải sẽ khiến cuộc sống nhẹ nhàng và tươi đẹp hơn sao? Cuộc sống rất ngắn, hãy học cách tha thứ cho người khác, đó cũng chính là sự ‘tha thứ’ cho chính mình.
(Theo tạp chí “Petro times” – 19/11/2019)
Câu 1 (0,5 điểm). Xác định luận đề của phần trích trên?
Câu 2 (0,5 điểm). Chỉ ra câu chủ đề ở đoạn văn thứ (2) trong phần trích trên?
Câu 3 (1,0 điểm). Em hiểu câu văn “Cuộc sống rất ngắn, hãy học cách tha thứ cho người khác, đó cũng chính là sự tha thứ cho chính mình.” như thế nào?
Câu 4 (1,0 điểm). Giá trị biểu đạt của phép liệt kê trong câu văn sau:
Thay vì mãi oán trách số phận và than thở về cuộc đời hay người khác, hãy dành thời gian để làm những việc mà bạn yêu thích, ở bên những người mà bạn yêu quý và đi khám phá những vùng đất mới.
Câu 5(1,0 điểm): Những thông điệp ý nghĩa em nhận được từ phần trích trên?
Hướng dẫn giải chi tiết
Câu 1.
– Luận đề: Giá trị, ý nghĩa của sự tha thứ, bao dung.
Câu 2.
– Câu chủ đề: Người mạnh mẽ là người biết cách tha thứ
Câu 3.
– Nội dung chính:
+ Tha thứ cho người khác là đem lại sự thanh thản và bình yên cho chính mình.
+ Tác giả khuyên mỗi người hãy sống bao dung, tha thứ cho lỗi lầm của người khác để cuộc đời tốt đẹp hơn.
* Lưu ý: Học sinh có thể diễn đạt cách khác mà vẫn đảm bảo nội dung tương đương.
Câu 4.
– Biện pháp tu từ liệt kê: làm những việc mà bạn yêu thích, ở bên những người mà bạn yêu quý và đi khám phá những vùng đất mới.
– Tác dụng:
+ Làm cho lời văn sinh động, phong phú, giàu hình ảnh, tạo nhịp điệu, lập luận chặt chẽ, gây ấn tượng với người đọc.
+ Diễn tả cụ thể, đầy đủ, sâu sắc những việc cần làm để có cuộc sống thanh thản, bình yên và ý nghĩa.
+ Tác giả thể hiện sự chân thành, thẳng thắn, có vốn sống phong phú và những trải nghiệm sâu sắc, từ đó mong muốn mỗi người nên tạo cho mình cách sống có ý nghĩa.
Câu 5.
– Những thông điệp ý nghĩa:
+ Nhận thức được giá trị của sự tha thứ, bao dung.
+ Trân trọng, đề cao, đồng tình những người biết sống bao dung.
+ Bản thân luôn có thái độ sống tích cực, làm nhiều việc tốt, tránh xa cái xấu, biết nhận lỗi, biết tha thứ cho bạn bè hay người khác khi họ mắc lỗi.
+ Phê phán những người có suy nghĩ, lối sống tiêu cực, ích kỉ, nhỏ nhen, chấp nhặt …
*Lưu ý: Hs có thể đưa ra thông điệp hoặc cách diễn đạt khác nhưng phải bám sát vào nội dung, ý nghĩa của văn bản thì Gv vẫn cho điểm.
Hệ thống câu hỏi mở rộng từ văn bản
A. Câu hỏi Nội dung – Tư duy – Cảm nhận (5 câu)
- Phân tích quan điểm của tác giả về bản chất của sự tha thứ trong đoạn (1). Theo em, vì sao tha thứ lại là “món quà cho chính bản thân bạn”?
- Qua đoạn (2), em hiểu như thế nào về mối quan hệ giữa “tha thứ” và “sự mạnh mẽ” của con người?
- Nhận xét tác dụng của câu hỏi tu từ: “Như vậy chẳng phải sẽ khiến cuộc sống nhẹ nhàng và tươi đẹp hơn sao?” trong việc truyền tải thông điệp của đoạn văn.
- Cảm nhận của em về thái độ, tình cảm của tác giả đối với những người biết sống bao dung, vị tha.
- Phân tích sự đối lập giữa hai lối sống: “oán trách – than thở” và “yêu thương – khám phá – tận hưởng”. Sự đối lập này mang ý nghĩa gì?
B. Câu hỏi Liên hệ – Vận dụng (5 câu)
- Hãy kể lại một tình huống trong cuộc sống mà em đã từng tha thứ cho người khác. Điều đó khiến em cảm thấy thế nào?
- Liên hệ bài học về sự tha thứ trong đoạn trích với một tác phẩm đã học trong chương trình Ngữ văn (ví dụ: “Lão Hạc”, “Chiếc lược ngà”, “Đoàn thuyền đánh cá”, “Bài học đường đời đầu tiên”) để thấy điểm chung về giá trị nhân văn.
- Theo em, tại sao trong xã hội hiện đại, con người càng dễ căng thẳng, giận dữ và càng khó tha thứ cho nhau?
- Nếu phải gửi một thông điệp ngắn đến bạn bè về ý nghĩa của lòng bao dung, em sẽ viết gì?
- Từ quan điểm sống của tác giả, hãy đề xuất 3 thói quen giúp bản thân sống nhẹ nhàng và tích cực hơn.
C. Câu hỏi Trắc nghiệm mở rộng (5 câu)
Câu 1. Theo đoạn văn, tha thứ là gì?
A. Là sự hi sinh vì người khác
B. Là món quà dành cho chính bản thân mình
C. Là cách giúp người khác vui vẻ
D. Là biểu hiện của sự yếu đuối
→ Đáp án: B
Câu 2. Người mạnh mẽ theo tác giả là người:
A. Không quan tâm đến lỗi lầm của người khác
B. Biết cách tha thứ, bao dung
C. Luôn nghiêm khắc và cứng rắn
D. Chỉ làm điều mình yêu thích
→ Đáp án: B
Câu 3. Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu:
“làm những việc bạn yêu thích, ở bên những người bạn yêu quý, đi khám phá những vùng đất mới”
A. So sánh
B. Nhân hóa
C. Liệt kê
D. Điệp ngữ
→ Đáp án: C
Câu 4. Theo văn bản, điều gì kìm hãm “sự thăng hoa trong tư tưởng”?
A. Sự tiếc nuối
B. Sự bất lực
C. Giận dữ và oán hận
D. Cô đơn
→ Đáp án: C
Câu 5. Thông điệp chính của văn bản là:
A. Cuộc sống luôn đầy khó khăn và cần sự đấu tranh
B. Con người phải mạnh mẽ mới có thể đạt được thành công
C. Tha thứ giúp cuộc sống nhẹ nhàng, an yên hơn
D. Hãy làm những điều mình thích để sống hạnh phúc
→ Đáp án: C
