Tìm hiểu tác giả tác phẩm
1. Tác giả
- Quang Vũ là cây bút báo chí – bình luận xã hội, thường xuyên viết về giá trị sống, lối sống đẹp, những câu chuyện tích cực trong đời sống hiện đại.
- Phong cách viết:
- Giản dị, gần gũi
- Giàu tính thuyết phục
- Kết hợp lí lẽ – dẫn chứng thực tế – cảm xúc tích cực
- Các bài viết của tác giả hướng tới việc lan tỏa năng lượng tốt, cổ vũ lối sống nhân văn trong cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ.
2. Tác phẩm
- Nhan đề: Trải lòng về việc tử tế
- Nguồn: Kenh14.vn, đăng ngày 6/6/2020
- Thể loại: Văn bản nghị luận xã hội (báo chí)
- Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận (kết hợp giải thích, chứng minh, bình luận)
- Nội dung chính:
Văn bản khẳng định việc tử tế không phải là những hành động lớn lao mà bắt nguồn từ những việc nhỏ bé, bình dị trong đời sống hằng ngày; đồng thời kêu gọi mỗi người duy trì và lan tỏa việc tử tế như một lối sống lâu dài. - Giá trị giáo dục:
- Định hướng lối sống tích cực, nhân ái
- Nuôi dưỡng ý thức trách nhiệm với cộng đồng
- Góp phần xây dựng xã hội văn minh, giàu tình người
Đọc hiểu bài Trải lòng về việc tử tế
Việc tử tế không phải là những gì to tát, phi thường mà đôi khi chỉ là một hành động nhỏ bé nhưng vô cùng giá trị như câu chuyện được lan truyền trên mạng xã hội của cậu bé Đạt “thông cống” khi trời mưa, câu chuyện của nữ sinh nhặt được của rơi trả người đánh mất, cụ bà 80 tuổi với kinh nghiệm 20 năm vá đường không công, sư thầy nhận nuôi hàng trăm trẻ mồ côi… Hay đơn giản, việc tử tế chỉ là hành động thể hiện thái độ sống tích cực, hành động kính trên nhường dưới, có trước có sau, dắt cụ bà qua đường, nhặt rác nơi công cộng…
Việc tử tế không phải một ngày, cũng không phải một tháng, một năm mà là toàn bộ thời gian chúng ta đang sống. Vì vậy, hãy tiếp tục lan tỏa những việc làm tử tế mỗi ngày để góp phần xây dựng một cuộc sống tốt đẹp và nhân văn hơn.
(Theo Quang Vũ – Trải lòng về việc tử tế – Nguồn: kenh14.vn đăng ngày 6/6/2020)
Câu 1 (0,5 điểm): Đoạn trích trên mang đặc trưng của thể loại nào? Kể tên một văn bản đã học cùng thể loại với đoạn trích trên?
Câu 2 (0,5 điểm): Em hãy chỉ ra những bằng chứng để làm sáng tỏ lí lẽ “đôi khi chỉ là một hành động nhỏ bé nhưng vô cùng giá trị … được lan truyền trên mạng xã hội” ?
Câu 3 (1,0 điểm): “Hay đơn giản, việc tử tế chỉ là hành động thể hiện thái độ sống tích cực, hành động kính trên nhường dưới, có trước có sau, dắt cụ bà qua đường, nhặt rác nơi công cộng…”
Trình bày cách hiểu của em về quan điểm trên.
Câu 4 (1,0 điểm): Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong câu văn sau: “Hay đơn giản, việc tử tế chỉ là hành động thể hiện thái độ sống tích cực, hành động kính trên nhường dưới, có trước có sau, dắt cụ bà qua đường, nhặt rác nơi công cộng…”
Câu 5 (1,0 điểm): Em có đồng tình với tác giả rằng “Việc tử tế không phải một ngày, cũng không phải một tháng, một năm mà là toàn bộ thời gian chúng ta đang sống.”? Vì sao?
Hướng dẫn giải chi tiết
| Câu 1 | – Xác định thể loại văn bản:Văn bản nghị luận
– Văn bản đã học cùng thể loại với đoạn trích trên (bộ Chân trời sáng tạo). Thí sinh có thể kể tên một trong số các văn bản sau: + Ý nghĩa văn chương + Đấu tranh cho một thế giới hoà bình + Bài phát biểu của Tổng thư lí Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu + ………….
|
| Câu 2 | Bằng chứng để làm sáng tỏ lí lẽ “đôi khi chỉ là một hành động nhỏ bé nhưng vô cùng giá trị … được lan truyền trên mạng xã hội:
– Câu chuyện về cậu bé Đạt thông cống khi trời mưa. – Câu chuyện nữ sinh nhặt được của rơi trả lại người mất. – Ông lão nông dân 70 tuổi với công việc 20 năm vá đường không công. – Sư thầy nhận nuôi hàng trăm trẻ mồ côi. ( Thí sinh nêu đúng 2 câu chuyện đạt 0.25đ ) |
| Câu 3 | Việc tử tế không chỉ được thể hiện qua hành động, mà còn được thể hiện ở thái độ sống đối với thế giới xung quanh. Gắn với cuộc sống đời thường, xuất phát từ những gì nhỏ bé, bình dị.
(Thí sinh được trình bày theo quan điểm cá nhân, miễn hợp lí) |
| Câu 4 | Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp nghệ thuật :
– Biện pháp nghệ thuật: Liệt kê – Tác dụng: + Nhấn mạnh những hành động đơn giản, diễn ra hàng ngày nhưng lại thể hiện sự tử tế. + Từ đó kêu gọi hãy làm việc tử tế từ những điều nhỏ bé nhất.
|
| Câu 5 | Thí sinh chọn đồng ý hoặc không đồng ý và đưa ra lý giải hợp lệ:
– Đồng ý vì làm việc tử tế không phải chỉ làm một lần, hai lần mà phải là cả cuộc đời, bằng những việc làm và hành động vô cùng đơn giản. Như vậy chúng ta mới có thể trưởng thành mỗi ngày, cảm thấy sống có ý nghĩa hơn và xã hội cũng sẽ ngày càng lan tỏa nhiều hơn những tấm gương người tốt việc tốt… – Không đồng tình. Lí giải. |
Các câu hỏi mở rộng từ văn bản
A. Câu hỏi mở rộng về nội dung – tư duy – cảm nhận (5 câu)
- Theo tác giả, vì sao những hành động nhỏ bé lại có thể mang giá trị lớn lao?
- Em nhận xét gì về cách tác giả sử dụng các câu chuyện đời thường trong đoạn trích?
- Từ văn bản, em hiểu thế nào là “việc tử tế” trong đời sống hiện đại?
- Vì sao tác giả cho rằng việc tử tế cần được duy trì trong suốt cuộc đời con người?
- Thông điệp nhân văn sâu sắc nhất mà văn bản muốn gửi gắm đến người đọc là gì?
B. Câu hỏi liên hệ – vận dụng (5 câu)
- Từ văn bản, em hãy liên hệ với một hành động tử tế mà em từng chứng kiến hoặc thực hiện.
- Theo em, mạng xã hội có vai trò như thế nào trong việc lan tỏa những hành động tử tế?
- Em cần làm gì để biến “việc tử tế” thành thói quen hằng ngày của bản thân?
- Văn bản giúp em thay đổi nhận thức hoặc hành động gì trong cuộc sống?
- Nếu được viết một thông điệp ngắn kêu gọi mọi người sống tử tế, em sẽ viết gì?
C. Câu hỏi trắc nghiệm khách quan (5 câu)
Câu 1. Thể loại của văn bản Trải lòng về việc tử tế là gì?
A. Tự sự
B. Miêu tả
C. Nghị luận xã hội
D. Biểu cảm
→ Đáp án: C
Câu 2. Theo tác giả, việc tử tế được thể hiện rõ nhất qua điều gì?
A. Những hành động lớn lao
B. Lời nói hoa mỹ
C. Những hành động nhỏ bé, bình dị
D. Sự nổi tiếng trên mạng xã hội
→ Đáp án: C
Câu 3. Biện pháp tu từ nổi bật trong đoạn văn là gì?
A. So sánh
B. Liệt kê
C. Ẩn dụ
D. Hoán dụ
→ Đáp án: B
Câu 4. Câu văn “Việc tử tế không phải một ngày…” nhấn mạnh điều gì?
A. Thời gian sống của con người
B. Sự khó khăn của việc làm điều tốt
C. Việc tử tế là lối sống lâu dài
D. Việc tử tế chỉ dành cho người lớn
→ Đáp án: C
Câu 5. Bài học quan trọng nhất rút ra từ văn bản là gì?
A. Chỉ cần làm việc lớn mới có giá trị
B. Việc tử tế cần được thực hiện thường xuyên, bền bỉ
C. Việc tử tế chỉ mang tính phong trào
D. Chỉ người nổi tiếng mới lan tỏa được điều tốt
→ Đáp án: B