GIẤC MƠ TUỔI THƠ
– Trương Anh Tú –
Giấc mơ tuổi thơ
Bầu trời trong xanh
Những cơn gió về đồng nội
Tôi như một con kiến dại khờ
Tha thân trong không gian của mình.
Những chiếc lá xanh non
Những cánh hoa nhỏ xíu
Với bầu trời
Tôi tha về đầy tổ
Nặng trĩu vai tôi.
Rồi cánh đồng chợt ngả màu vàng
Cả những cánh hoa
Những chiếc lá của tôi cũng thế
… tôi giàn giụa bên những giọt sương
Những giọt nước mắt ấm nồng của đất.
Chỉ có bầu trời là mãi trong xanh.
(Nguồn: vanvn.vn – Cơ quan ngôn luận của Hội Nhà văn Việt Nam)
Dàn ý chi tiết
Mở đoạn
– Giới thiệu tác phẩm, tác giả (1)
– Cảm nghĩ chung của em (2)
– Nội dung/ chủ đề của bài thơ/ đoạn thơ (3)
Bài thơ “Giấc mơ tuổi thơ” của Trương Anh Tú đã khơi gợi trong em niềm xúc động về hành trình tuổi thơ từ những ước mơ hồn nhiên đến những trải nghiệm trưởng thành đầy đổi thay.
Thân đoạn
1. Cảm xúc về nội dung bài thơ:
Khổ thơ 1, 2:
(1) Cảm xúc của em + nội dung đoạn thơ:
“Trích thơ”
Khi đọc những câu thơ đầu, em cảm thấy trong trẻo và rộn ràng trước khung trời tuổi thơ hồn nhiên, nơi giấc mơ được ươm mầm và nuôi dưỡng.
(2) Cảm nhận một số nét đặc sắc về nghệ thuật ® tác dụng:
– Hình ảnh
– Từ ngữ đặc sắc
– Biện pháp tu từ
– Hình ảnh “bầu trời trong xanh” biểu tượng cho sự tinh khôi, rộng lớn, mở ra khoảng trời tự do của ước vọng tuổi thơ.
– Cụm từ “những chiếc lá xanh non/ những cánh hoa nhỏ xíu” gợi ra vẻ đẹp bình dị, nhỏ bé mà quý giá, giống như thành quả ban đầu của sự chăm chút, cố gắng.
– Cụm từ “tha về đầy tổ/ nặng trĩu vai” thể hiện sự cần mẫn, kiên trì và niềm hạnh phúc khi thu hái thành quả.
– Biện pháp tu từ so sánh “tôi như một con kiến dại khờ” giúp khắc họa rõ nét sự nhỏ bé nhưng bền bỉ, kiên nhẫn của nhân vật trữ tình, đồng thời gợi lên sự đáng yêu và cảm phục.
(3) Chốt nội dung:
Những câu thơ đã gợi trong em tình yêu, niềm tin và khát vọng trong trẻo của tuổi thơ.
Khổ thơ 3, 4
(1) Cảm xúc của em + nội dung đoạn thơ:
“Trích thơ”
Bước sang khổ thơ sau, em bồi hồi, ngỡ ngàng và buồn man mác trước sự đổi thay của thời gian, khi giấc mơ tuổi thơ tan vỡ.
(2) Cảm nhận một số nét đặc sắc về nghệ thuật ® tác dụng:
– Hình ảnh
– Từ ngữ đặc sắc
– Biện pháp tu từ
– Hình ảnh “cánh đồng chợt ngả màu vàng” là biểu tượng của sự phai tàn, mất mát, gợi cảm giác tiếc nuối.
– Từ “chợt ngả” nhấn mạnh sự đổi thay bất ngờ, khiến con người không kịp chuẩn bị, còn từ “giàn giụa” lột tả nỗi buồn sâu sắc khi giấc mơ tan biến.
– Biện pháp ẩn dụ “những giọt nước mắt ấm nồng của đất” khiến nỗi đau riêng hòa vào nỗi đau chung của tự nhiên, mang ý nghĩa xoa dịu và an ủi.
(3) Chốt nội dung:
Từ những vần thơ, em nhận ra rằng dù đời nhiều đổi thay, vẫn có những giá trị vĩnh hằng, trong sáng như bầu trời xanh bất tận.
2. Cảm xúc về đặc sắc nghệ thuật + chủ đề bài thơ:
Đánh giá đặc sắc nghệ thuật + chủ đề bài thơ:
– Thể thơ
– Gieo vần, ngắt nhịp
– Giọng thơ
– Từ ngữ, hình ảnh
– Biện pháp tu từ
-> Góp phần thể hiện chủ đề bài thơ
Với thể thơ tự do, nhịp điệu linh hoạt, giọng thơ khi trong sáng hồn nhiên, khi lắng xuống man mác, kết hợp với hệ thống hình ảnh giàu sức gợi, ngôn ngữ tinh tế và biện pháp tu từ đặc sắc, tác giả đã khắc họa hành trình giấc mơ tuổi thơ, từ ươm mầm đến vỡ tan, qua đó gửi gắm chủ đề: Hãy giữ vững niềm tin và sự hồn nhiên để nâng niu những giá trị tốt đẹp trong cuộc đời.
3. Cảm xúc về tác giả:
– Nhận xét, đánh giá tài năng, tình cảm của tác giả
Chỉ có một tâm hồn nhạy cảm, giàu trải nghiệm và một ngòi bút tài hoa, Trương Anh Tú mới có thể viết nên những vần thơ chan chứa xúc động, lay động lòng người đến vậy.
Kết đoạn
– Khẳng định lại cảm xúc của em về bài thơ
– Liên hệ bản thân
Bài thơ để lại trong em niềm xúc động sâu xa, giúp em thêm trân trọng tuổi thơ, nuôi dưỡng niềm tin vào những giá trị vĩnh hằng và thôi thúc em sống hồn nhiên, kiên trì để đi qua những đổi thay của cuộc sống.
Bài mẫu tham khảo
Xuân Diệu từng viết: “Thơ ca là phép màu biến những điều bình thường thành kỳ diệu”, và khi đọc bài thơ “Giấc mơ tuổi thơ” của Trương Anh Tú, em cảm nhận rõ sức kỳ diệu ấy trong từng vần thơ giản dị mà giàu rung động. Ngay từ những câu đầu, em thấy một khung trời tuổi thơ hồn nhiên và trong trẻo: “Bầu trời trong xanh/ Những cơn gió về đồng nội/ Tôi như một con kiến dại khờ/ Tha thân trong không gian của mình”. Hình ảnh “bầu trời trong xanh” đã mở ra khoảng không vô tận, biểu tượng cho ước mơ và niềm tin thanh khiết của tuổi nhỏ. Cụm từ “những chiếc lá xanh non/ những cánh hoa nhỏ xíu” gợi ra bao điều nhỏ bé nhưng quý giá, giống như thành quả đầu tiên của sự gieo trồng. Những từ ngữ “tha về đầy tổ/ nặng trĩu vai” nhấn mạnh sự cần mẫn, kiên trì và cả niềm hạnh phúc khi gặt hái thành quả. Đặc biệt, so sánh “tôi như một con kiến dại khờ” vừa gợi hình ảnh nhỏ bé, vừa khơi gợi niềm cảm phục bởi đức tính kiên nhẫn và bền bỉ. Những câu thơ ấy đã gieo vào lòng em niềm tin yêu và trân trọng đối với những ước mơ xanh biếc. Thế nhưng, giọng thơ chợt lắng lại trong nỗi buồn man mác: “Rồi cánh đồng chợt ngả màu vàng/ Cả những cánh hoa/ Những chiếc lá của tôi cũng thế/ … tôi giàn giụa bên những giọt sương/ Những giọt nước mắt ấm nồng của đất/ Chỉ có bầu trời là mãi trong xanh”. Hình ảnh “cánh đồng chợt ngả màu vàng” gợi sự phai tàn, mất mát khiến lòng người tiếc nuối. Từ “chợt ngả” cho thấy sự đổi thay bất ngờ, còn từ “giàn giụa” khắc họa nỗi đau nghẹn ngào trước giấc mơ tan vỡ. Biện pháp ẩn dụ “những giọt nước mắt ấm nồng của đất” khiến nỗi đau riêng hòa vào thiên nhiên, trở thành lời xoa dịu sâu xa. Từ những vần thơ ấy, em nhận ra rằng dù cuộc sống có nhiều đổi thay, vẫn có những giá trị vĩnh hằng, trong sáng như “bầu trời mãi trong xanh”. Với thể thơ tự do, nhịp điệu linh hoạt, giọng thơ khi hồn nhiên, khi lắng đọng, kết hợp hình ảnh giàu sức gợi và biện pháp tu từ tinh tế, tác giả đã khắc họa hành trình giấc mơ tuổi thơ để gửi gắm thông điệp nhân văn sâu sắc. Phải là một tâm hồn giàu trải nghiệm và một ngòi bút tài hoa, Trương Anh Tú mới viết nên những vần thơ chan chứa và lắng đọng đến vậy. Bài thơ để lại trong em niềm xúc động sâu xa, giúp em thêm trân trọng tuổi thơ, giữ vững niềm tin và sống hồn nhiên để nâng niu những giá trị đẹp đẽ giữa dòng đời đổi thay.
