CHÁU NGHE CÂU CHUYỆN CỦA BÀ
Nguyễn Văn Thắng
Chiều rồi bà mới về nhà
Cái gậy đi trước, chân bà theo sau
Mọi ngày bà có thể đâu?
Thì ra cái mỏi làm đau lưng bà
Bà rằng: – Gặp một cụ già
Lạc đường nên phải nhờ bà dẫn đi
Một đời một lối đi về
Bỗng nhiên lạc giữa đường quê, cháu à!
Cháu nghe câu chuyện của bà
Hai hàng nước mắt cứ nhòa rưng rưng
Bà ơi, thương mấy là thương
Mong đừng ai lạc giữa đường về quê.
Dàn ý chi tiết
Mở đoạn
– Giới thiệu tác phẩm, tác giả (1)
– Cảm nghĩ chung của em (2)
– Nội dung/ chủ đề của bài thơ/ đoạn thơ (3)
Bài thơ “Cháu nghe câu chuyện của bà” của Nguyễn Văn Thắng đã gieo vào lòng em niềm xúc động chân thành về tình bà cháu và lòng nhân ái, sự sẻ chia giữa con người trong cuộc sống.
Thân đoạn
1. Cảm xúc về nội dung bài thơ:
Khổ thơ 1, 2:
(1) Cảm xúc của em + nội dung đoạn thơ:
“Trích thơ”
Đọc hai khổ thơ đầu, em cảm thấy vô cùng xót xa trước hình ảnh người bà già yếu trở về nhà trong buổi chiều muộn, dáng vẻ mỏi mệt đầy thương cảm: “Chiều rồi bà mới về nhà/ Cái gậy đi trước, chân bà theo sau”.
(2) Cảm nhận một số nét đặc sắc về nghệ thuật ® tác dụng:
– Hình ảnh
– Từ ngữ đặc sắc
– Biện pháp tu từ
– Hình ảnh “cái gậy đi trước, chân bà theo sau” chân thực, sinh động gợi lên sự chậm chạp, khó nhọc của tuổi già khiến lòng em thắt lại.
– Từ “mỏi”, “đau” đặc biệt gây ấn tượng mạnh mẽ, nhấn mạnh sự vất vả, nhọc nhằn và hao mòn theo năm tháng của bà.
– Hình ảnh đối lập trong câu thơ “Một đời một lối đi về / Bỗng nhiên lạc giữa đường quê” đã khắc sâu vào lòng em nỗi xót thương trước tình cảnh bơ vơ, đáng thương của cụ già bị lạc đường ngay trên con đường quen thuộc
(3) Chốt nội dung:
Những dòng thơ bình dị mà sâu sắc ấy giúp em cảm nhận rõ hơn về sự mong manh của tuổi già và giá trị của lòng nhân ái, sự sẻ chia trong cuộc sống.
Khổ thơ 3:
(1) Cảm xúc của em + nội dung đoạn thơ:
“Trích thơ”
Đến khổ thơ cuối, lòng em lại càng xúc động hơn bởi tấm lòng nhân ái, trắc ẩn chân thành của người cháu trước câu chuyện bà kể.
(2) Cảm nhận một số nét đặc sắc về nghệ thuật ® tác dụng:
– Hình ảnh
– Từ ngữ đặc sắc
– Biện pháp tu từ
– Hình ảnh “hai hàng nước mắt cứ nhòa rưng rưng” sống động, cụ thể đã lay động trái tim em bởi sự thấu cảm, yêu thương sâu sắc của người cháu dành cho bà và cho cả những người già yếu khác.
– Từ ngữ chân thành trong câu thơ “Mong đừng ai lạc giữa đường về quê” đã tô đậm lòng nhân hậu, sự đồng cảm, ước mong những điều tốt lành của người cháu dành cho tất cả mọi người.
– Biện pháp điệp ngữ “thương” và câu cảm thán “Bà ơi, thương mấy là thương” thể hiện mạnh mẽ và sâu sắc tình yêu thương, sự kính trọng, lòng xót xa đầy trắc ẩn của người cháu.
(3) Chốt nội dung:
Từ những vần thơ chân thành, mộc mạc ấy, em hiểu rằng tình thương và sự đồng cảm chính là giá trị cao đẹp nhất gắn kết con người với nhau trong cuộc đời này.
2. Cảm xúc về đặc sắc nghệ thuật + chủ đề bài thơ:
Đánh giá đặc sắc nghệ thuật + chủ đề bài thơ:
– Thể thơ
– Gieo vần, ngắt nhịp
– Giọng thơ
– Từ ngữ, hình ảnh
– Biện pháp tu từ
-> Góp phần thể hiện chủ đề bài thơ
Với thể thơ lục bát quen thuộc, cách ngắt nhịp chẵn kết hợp giọng thơ trìu mến, nhẹ nhàng, những hình ảnh và từ ngữ giàu sức gợi, đặc biệt là việc sử dụng các biện pháp tu từ tinh tế, tác giả đã khắc họa thành công chủ đề về tình bà cháu thiêng liêng và tình yêu thương, sự sẻ chia đầy xúc động giữa con người.
3. Cảm xúc về tác giả:
– Nhận xét, đánh giá tài năng, tình cảm của tác giả
Phải là người có tâm hồn nhân hậu, tinh tế và trái tim giàu yêu thương, đồng cảm, tác giả mới có thể viết nên những vần thơ dung dị nhưng lay động, thấm thía sâu xa như vậy.
Kết đoạn
– Khẳng định lại cảm xúc của em về bài thơ
– Liên hệ bản thân
Cảm ơn nhà thơ Nguyễn Văn Thắng vì đã giúp em thấu hiểu rõ hơn giá trị thiêng liêng của tình cảm gia đình, lòng nhân ái giữa người với người, để từ đó em tự nhủ phải biết sống nhân hậu, bao dung và quan tâm nhiều hơn đến những người xung quanh mình.
Bài mẫu tham khảo
“Thơ là tiếng nói của trái tim trước những điều giản dị nhất trong cuộc sống” (Tố Hữu). Thật vậy, bài thơ “Cháu nghe câu chuyện của bà” của Nguyễn Văn Thắng đã gieo vào lòng em niềm xúc động chân thành về tình bà cháu và lòng nhân ái, sự sẻ chia giữa con người trong cuộc sống. Đọc hai khổ thơ đầu, em cảm thấy vô cùng xót xa trước hình ảnh người bà già yếu trở về nhà trong buổi chiều muộn, dáng vẻ mỏi mệt đầy thương cảm. “Chiều rồi bà mới về nhà/ Cái gậy đi trước, chân bà theo sau”. Hình ảnh chiếc gậy đi trước dẫn dắt bước chân bà phía sau hiện lên đầy chân thực, sinh động, gợi lên sự chậm chạp, khó nhọc của tuổi già khiến lòng em không khỏi nghẹn ngào. Những từ ngữ giản dị như “mỏi”, “đau” tuy bình thường mà thật giàu sức biểu cảm, nhấn mạnh sự vất vả, nhọc nhằn và hao mòn theo năm tháng của bà. Đặc biệt, tác giả đã rất khéo léo khi sử dụng hình ảnh đối lập, tạo nên sự tương phản sâu sắc về tình cảnh đáng thương, bất ngờ của cụ già khi bỗng nhiên lạc bước ngay trên con đường quen thuộc:”Một đời một lối đi về/ Bỗng nhiên lạc giữa đường quê”. Những dòng thơ bình dị mà sâu sắc ấy giúp em cảm nhận rõ hơn về sự mong manh, yếu đuối của tuổi già cũng như giá trị cao quý của lòng nhân ái, sự sẻ chia trong cuộc sống. Đến khổ thơ cuối, lòng em lại càng xúc động hơn bởi tấm lòng nhân ái, trắc ẩn chân thành của người cháu trước câu chuyện bà kể. “Cháu nghe câu chuyện của bà/ Hai hàng nước mắt cứ nhòa rưng rưng”. Hình ảnh “hai hàng nước mắt cứ nhòa rưng rưng” đầy xúc động ấy đã lay động trái tim em bởi sự thấu cảm, yêu thương sâu sắc của người cháu dành cho bà và cho cả những người già yếu khác. Từ ngữ chân thành trong lời thơ cuối như một lời ước nguyện giản dị mà vô cùng tha thiết, làm sáng rõ thêm tấm lòng nhân hậu và sự đồng cảm của người cháu dành cho mọi người xung quanh: “Mong đừng ai lạc giữa đường về quê”. Đặc biệt, biện pháp điệp ngữ “thương” kết hợp với câu cảm thán “Bà ơi, thương mấy là thương” đã khắc họa mạnh mẽ và sâu sắc tình yêu thương, sự kính trọng, lòng xót xa đầy trắc ẩn của người cháu, khiến em không khỏi bồi hồi rung cảm. Từ những vần thơ chân thành, mộc mạc ấy, em hiểu rằng tình thương và sự đồng cảm chính là giá trị cao đẹp nhất gắn kết con người với nhau trong cuộc đời này. Với thể thơ lục bát quen thuộc, cách ngắt nhịp chẵn, giọng thơ trìu mến, nhẹ nhàng, cùng những hình ảnh giàu sức gợi và các biện pháp tu từ tinh tế, Nguyễn Văn Thắng đã khắc họa thật thành công chủ đề tình bà cháu thiêng liêng và tình yêu thương, sự sẻ chia đầy xúc động. Phải là người có tâm hồn nhân hậu, tinh tế và trái tim giàu yêu thương, đồng cảm, tác giả mới có thể viết nên những vần thơ dung dị mà lay động, thấm thía sâu xa như vậy. Cảm ơn nhà thơ Nguyễn Văn Thắng đã giúp em thấu hiểu rõ hơn giá trị thiêng liêng của tình cảm gia đình và lòng nhân ái giữa người với người, để từ đó em tự nhủ phải biết sống nhân hậu, bao dung và quan tâm nhiều hơn đến những người xung quanh mình.
